Türkçede Sayılar Nasıl Yazılır?

  • Post category:Günce / Yaşam
  • Reading time:6 dk.da oku
  • Post comments:14 Yorum
You are currently viewing Türkçede Sayılar Nasıl Yazılır?

Blogla uğraşan daha genel manada yazıyla uğraşan hemen herkesin bilmesi gereken basit kurallar vardır. Bu kurallara uymak yaptığımız işe saygı göstermek olduğu gibi kullandığımız dile de saygının gereğidir. Hatta biraz daha ileri gidip kendimize saygının da bir göstergesidir diyeceğim. İşte o basit kurallar dizisinden birini daha ele alacağım bu yazıda: “Türkçede sayılar nasıl yazılır?” Çok değil, kısa kısa on, on beş maddeyi sıralayacağım. “Saatler nasıl yazılır, Romen rakamları nerelerde kullanılır?” gibi temel bazı soruların cevabını bulacaksınız.

Daha önce TDK‘nin sayfasından faydalanarak birkaç yazım kuralı yazısı koymuştum sayfaya. Bundan sonra birkaç yazı daha ekleyip bu faslı kapatacağım. Buradaki bilgilerin ve örneklerin tamamı yine TDK’nin sayfasından alıntıdır. Bu kurallar yeni mi icat oldu diye aklınızda herhangi bir soru oluşmasın.

Kuralları okurken lütfen cep telefonuyla konuşmayın, sosyal ağlara takılmayın, trafik işaret ve işaretçilerine uyun! Hazırsanız başlayalım.

  • Sayılar harflerle de yazılabilir: 

bin yıldan beri, on dört gün, haf­tanın beşinci günü, üç ayda bir, yüz soru, iki hafta sonra, üçüncü sınıf vb.

Buna karşılık saat, para tutarı, ölçü, istatistik verilere ilişkin sayılarda rakam kullanılır:

17.30’da, 11.00’de, 1.500.000 lira, 25 kilogram, 150 kilometre, 15 metre kumaş, 1.250.000 kişi vb.

Saatler ve dakikalar metin içinde yazıyla da yazılabilir:

saat dokuzu beş geçe, saat yediye çeyrek kala, saat sekizi on dakika üç saniye geçe, mesela saat onda vb.

Dört veya daha çok basamaklı sayıların kolay okunabilmesi amacıyla içinde geçen bin, milyon, milyar ve trilyon sözleri harfle yazılabilir:

1 milyar 500 milyon kişi, 3 bin 255 kalem, 8 trilyon 412 milyar vb.

Burada en çok dikkat edilmesi gereken kısım saatlerin yazımıdır. Yukarıdaki örnekte de görüleceği üzere tam saatler yazılırken sondaki sıfırlar okunmaz ve ekler sıfır yokmuş gibi eklenir. 11.00’de, 15.00’te

  • Birden fazla kelimeden oluşan sayılar ayrı yazılır: 

iki yüz, üç yüz altmış beş, bin iki yüz elli bir vb.

  • Para ile ilgili işlemlerle senet, çek vb. ticari belgelerde geçen sayılar bitişik yazılır:

650,35 (altıyüzelliTL,otuzbeşkr.)

  • Yüzde ve binde işaretleri yazılırken sayılarla işaret arasında boşluk bırakılmaz: 

%25, ‰50 vb.

  • Adları sayılardan oluşan iskambil oyunları bitişik yazılır: 

altmışaltı, ellibir, yirmibir vb.

  • Romen rakamları tarihî olaylarda, yüzyıllarda, hükümdar adlarında, tarihlerde ayların yazılışında, kitap ve dergi ciltlerinde, kitapların asıl bölümlerinden önceki sayfaların nu­maralandırılmasında, maddelerin sıralandırılmasında kullanılır: 

II. Dünya Savaşı; XX. yüzyıl; III. Selim, XIV. Louis, II. Wilhelm, V. Karl, VIII. Edward; 1.XI.1928; I. Cilt; I)… II) … vb.

  • Dört veya daha çok basamaklı sayılar sondan sayılmak üzere üçlü gruplara ayrılarak yazılır ve aralarına nokta konur: 

4.567, 326.197, 49.750.812, 28.434.250.310.500 vb.

Burada Batı dillerinden gelen bir alışkanlıkla sayıların kesirlerini nokta ile ayırıyorsanız kesinlikle yanlış yapıyorsunuz. Üstteki ve alttaki iki maddeye dikkat ediniz. Marketlerin fiyat etiketlerinde gördüğünüz noktalı fiyat yazımlarına itibar etmeyiniz.

  • Sayılarda kesirler virgülle ayrılır: 

15,2 (15 tam, onda 2); 5,26 (5 tam, yüzde 26) vb.

  • Sıra sayıları yazıyla ve rakamla gösterilebilir. Rakamla gösteril­mesi durumunda ya rakamdan sonra bir nokta konur ya da rakamdan sonra kesme işareti konularak derece gösteren ek yazılır: 

15., 56., XX.; 15’inci, 56’ncı, XX’nci vb.

UYARI: Sıra sayıları ekle gösterildiklerinde rakamdan sonra sa­dece kesme işareti ve ek yazılır, ayrıca nokta konmaz: 8.’inci değil 8’inci, 2.’nci değil 2’nci vb.

  • Üleştirme sayıları rakamla değil yazıyla belirtilir: 

2’şer değil ikişer, 9’ar değil dokuzar, 100’er değil yüzer vb.

  • Bayağı kesirlere getirilecek ekler alttaki sayı esas alınarak yazılır: 

4/8’i (dört bölü sekizi), 1/2’si (bir bölü ikisi) vb.

  • Bir zorunluluk olmadıkça cümle rakamla başlamaz.

Gördüğünüz gibi karmaşık denilebilecek bir durum söz konusu değil. Türkçede sayılar nasıl yazılır denilince artık sizin de söyleyebilecek üç beş cümleniz olacak. Peki, geçmişe dönerek bütün yazılarımızı bu kurallara göre yeniden gözden geçirelim mi? Bu pek mümkün görünmüyor. Ama yeni yorum gelen yazılarınızda gördüğünüz herhangi bir dil bilgisi yanlışını “sonra düzeltirim” diyerek ötelemeden hemen düzeltmek olabilecek en iyi yöntemdir.

Daha önceki yazılarda hangi kuralları ele almıştım? Bilgi olması için bir önceki yazıyı buraya iliştiriyorum.

Beni bilgilendir
Bildirim seçiniz
guest
14 Yorum
Satır içi geri bildirim
Tüm yorumları gör
mavianne
13 Ocak 2022 12.21

harika bir konu
daha önce hiç düşünmemiştim

Huriye
13 Ocak 2022 14.28

Aklımda tutabilirim inşallah, bir kısmını zaten biliyordum ama bilmediklerim de varmış.

Gülten
Gülten
15 Ocak 2022 10.16

Bilmediklerim var ve dediğiniz gibi eski yazıları düzeltmek zor olsa da, yorum geldikçe yazılarımı tekrar okuyorum ve gözüme çarpan yanlışlıkları düzeltmeye çalışıyorum:)

Momentos
16 Ocak 2022 19.21

Bu yazıyı kesinlikle bilgisayarda sık kullanılanlara kayıt etmeli. Mutlaka ihtiyaç olur 🙂
Teşekkürler Bir Edip 🙂

rusyena
17 Ocak 2022 13.51

Yazım kurallarında iyi olduğumu düşünürdüm ama sayılarla ilgili yanlış bildiğim şeyler varmış. Çok yararlandım, iyi ki bu gönderiyi hazırlamışsınız.

webkenti
31 Ocak 2022 02.23

Eski bloglara denk gelmek çok güzel.

Mehmet algan
Mehmet algan
6 Şubat 2022 14.03

Mükemmel hocam